Sunday, January 15, 2023

 Hệ-thống trung-tâm của Cơ-quan Hàng-không Dân-sự Hoa-kỳ trong việc gây ra sự rối-loạn hàng-không?

 

https://www.cbsnews.com/news/faa-notam-definition-outage-notice-to-air-missions/

Hệ-thống trung-tâm ca Cơ-quan Hàng-không Dân-sự Hoa-k trong việc gây ra sự rối-lon hàng-không?

moneywatch

BY IRINA IVANOVA

 

UPDATED ON: JANUARY 11, 2023 / 3:31 PM / MONEYWATCH

 

NOTAM là gì, hệ-thống chính-yếu ca FAA: Cơ-quan Hàng-không Liên-bang b

https://www.youtube.com/watch?v=fLCi6NzkiJs&t=9s

 

Không-phận ca Hoa-k b ngưng trong nhiều tiếng đồng-hồ sáng Thứ(01/11/2023) sau một trc-trặc ca hệ-thống máy vi-tính chuyên gởi những cnh báo cho phi-công.

Cơ-quan FAA cho biết "Hệ-thống thông-báo tin-tức cho những chuyến bay" , hay NOTAM, b hư, và không phân-tích các dữ-liệu mới. Hệ-thống này có từ nửa thế-k trước, cung-cấp cho phi-công những tin được cập-nhật liên-tc về tình-trng ca các chuyến bay. Theo như trang nhà ca FAA,  NOTAM cung-cấp "những tin thiết-yếu cho những người đm nhận công việc ca những chuyến bay, nhưng quá xa với thời-gian để có thể chuyền đi bằng những cách  khác."

Một người thuộc các hng hàng-không cho CBS News biết sự hư-hng là "một vấn-đề lớn"

 

NOTAM được lập ra từ khi nào?

Theo các tài-liệu ca FAA, các hot-động không-lưu bắt đầu dùng hệ-thống NOTAM từ năm 1947. Vào lúc đó, những tin-tức được phng theo "Tin cho các tàu bè", giúp các thuyền-trưởng về những ri ro khi đi biển.

Khi hệ-thống được thành-lập, những tin-tức hàng-không có tên là "Tin cho nhân-viên phi-hành". Nó được đôi tên thành "Thông-báo cho các phi-v" vào năm trước.

Các NOTAM vào thời đó dùng điện-thoi để liên-lc, các phi-công dùng những trm điện-thot dành riêng để lấy các tin-tức hu dng cho mình, ngày nay nhờ hệ-thống điện-toán toàn cầu WWW, h lấy tin trên mng.

 

FAA lifts ground stop after computer outage delays flights nationwide

https://www.youtube.com/watch?v=PBx_Jpptod0

 

NOTAM cho những tin-tức gì?

Theo cơ-quan FAA, một NOTAM gồm "tin không bình thường", tin về tình-trng ca các không-lộ.  Các cnh báo với những tin như: giờ, phi-trường, v-trí và tình-trng những nơi được nêu tên, những chướng ngi, ri-ro, những cn-trở, hay dch-v.

Để gói gém nhiều tin-tức, sự thông-báo phi dùng nhiều chữ tắt mà máy vi-tính đc được. Theo cơ-quan FAA, những chữ tắt được đnh bởi tổ chức Hàng-không Dân-sự Thế-giới: International Civil Aviation Organization (ICAO), trông nom việc di-chuyển bằng đường hàng-không trên thế-giới. Nếu không có từ tắt thì "Tiếng Anh thông thường:plain language" được dùng trong NOTAM.

Những tin-tức được chuyền-ti bởi NOTAM bao gồm những tin tầm-thường cho đến tin quan-trng. Thei hng Reutres, bn tin "có thể có những từ như đường băng đóng cửa, cnh cáo ri ro ca chim-chóc hay những chướng-ngi ca các xây-dựng ở độ cao thấp". Theo như dch-v thông tin thì NOTAM ca những chuyến bay quốc-tế, có thể dài c 200 trang giấy.

 

Đc một NOTAM như thế nào?

Năm 2020, cơ-quan FAA cho các thí-d ca NOTAM như sau:

Notice: ...OBST TOWER LGT (ASR 1050171) 383430.80N0844921.70W (18.9NM ESE 8I1) 1229FT (289FT AGL) U/S ...

Bn dch: Một tháp chướng ngi ở 18,9 dặm đông/đông nam ca phi-trường 8l1 (18.9NM ESE 8I1) - cng được biết là phi-trường Robinson ở thành-phố Vevay, iểu-bang Indiana - không có đèn báo theo luật lệ hiện-hành.

 

Notice: !MIV MM/NNNN EVY RWY 11/29 CLSD DLY 2200-0900 YY05142200-YY05170900

Translation: Military aircraft are operating within a three nautical mile radius of the Calhoun County Airport (Blountstown, Florida) from the surface to 14,000 feet, between 5 p.m. Eastern time and 1 p.m. Eastern time each day starting on Sunday, May 14 and ending on Wednesday, May 17.

Bn dch: Máy bay quân-sự hot động trong bán kính 3 dặm ca phi-trường Calhoun (thành-phố Blountstown, bang Florida) từ mặt đất tới độ cao 14,000 bộ, thời gian  1 giờ chiều tới 5 giờ chiều, giờ miền Đông mỗi ngày, bắt đầu từ Ch-nhật, 14 tháng Năm, và chấm dứt Thư Tư, ngày 17 tháng Năm.

 

Notice: AIRSPACE AEROBATIC ACFT WI AN AREA DEFINED AS 1NM RADIUS OF FSO SFC-3500FT DLY 1600-1700

Bn dch: Bay biểu diễn đang sy ra trong bán kính một dặm ca phi-trường Franklin thuộc thành-phố Highgate, tiểu-bang Vermont.

 

Air travel begins returning to normal following FAA outage that grounded flights

https://www.youtube.com/watch?v=diB8P-VVxys

 

Khi nào hệ-thống NOTAM b hư?

Theo một nhân-viên ca FAA, hệ-thống NOTAM b hư đêm Thứ Ba, lúc 8:28 p.m. giờ miền Đông. Sự hư hng cn trở thông-báo mới hay cập-nhật không chuyển tới các phi-công, hng thông-tấn AP cho biết.

Cơ-quan FAA đành dùng điện-thoi để giữ việc cất cánh qua đêm, nhưng khi ngày tới, số chuyến bay tăng, tràn ngập hệ-thống điện-thoi dự-phòng, hng thông-tấn AP cho biết.

 

Hệ-thống NOTAM có b hư trong quá-khứ không?

Những người trong ngành lâu năm nói với AP h không nhớ được một sự hư-hng k-thuật làm nên một tình-trng to lớn như v này.

Tim Campbell, trước là phó giám-đốc điều-hành thời-khoá-biểu các phi-cơ ca hng American Airlines và bây giờ làm tư-vấn ở thành-phố Minneapolis nói với AP: "Thnh-thong cng có những vấn-đề chỗ này, chỗ kia, nhưng chuyện bây giờ thì có tính cách lch-sử."

John Cox, trước là phi-công và chuyên gia về an-ninh phi-hành, nói với "wire service" rằng đ có những cuộc nói chuyện trong k-nghệ hàng-không nhiều năm qua về việc canh-tân hệ-thống NOTAM, nhưng ông ta không biết tuổi ca máy mà FAA dùng.

Ông ta nói thêm: "Tôi đ bay 53 năm. Tôi chưa hề nghe hệ-thống b hư như thế này. Đây là một việc gì không bình thường đ sy ra."

Peter Greenberg ca  CBS News báo cáo lần trước có nhiều chuyến bay b giữới đất lâu như thế này là sau v khng-bố 11 tháng Chín, năm 2001.

 

Điều gì đ làm ra sự hư-hng?

Cơ-quan FAA đ khôi-phc li hệ-thống NOTAM ít phút trước 9 a.m. sáng, nhưng kể từ chiều Thứ Tư, vẫn chưa ai đưa ra được nguyên-nhân ca sự hư-hng.

Cơ-quan FAA tuyên-bố: "Chúng tôi vẫn đang tiếp-tc tìm tòi về nguyên-nhân ca vấn-đề lúc đầu."

Karine Jean-Pierre, phát ngôn viên ca toà Bch Ốc đ tweet như sau: "Chưa  có bằng chứng về một khng bố điện-toán, nhưng Tổng-thống đ ch-th cho DOT: Bộ Giao-thông, Mở một cuộc điểu-tra sâu rộng về nguyên do. Cơ quan FAA s thường xuyên cập nhật về chuyện này."

Một số chuyên-gia về hàng-không đổ lỗi về tuổi ca hệ-thống.

Campbell, chuyên-gia tư-vấn ở thành-phố Minneapolis, nói với the AP.

"Hệ-thống ca h là máy vi-tính lớn, thường là đáng tin-cậy, nhưng chúng quá c. Người ta nghi-ngờ về k-thuật ca FAA, không ch về hệ-thống NOTAM".

Năm 2021, hạ̣-viện đ thông-qua một dự-luật đòi hi FAA thành-lập một nhóm có nhiệm-v ci-tiến hệ-thống NOTAM. Nhưng dự-luật này chưa bao giờ được đưa lên Thượng-viện.

Ngh-s Dân-ch Maria Cantwell, ca tiểu-bang Washington, là ch-tch ca y-ban Thượng-viện về: Thương-mi, Khoa-hc và Giao-thông nói y-ban ca ông s điều-tra v hư-hng này.

Ông ta tweet như sau: "Mc-tiêu số một s là An-ninh. Trong khi yban chờ đợi FAA tái ra lệnh, chúng tôi s chú tâm vào điều gì đ gây ra sự̣ hư hng, và sự trùng lập có giúp gì cho việc gim thiểu sự hư hng trong tương-lai. Quần chúng cần một hệ-thống kiểm-soát không-lưu vững vàng hơn."

-- Báo cáo từ hãng CBS News của Kathryn Krupnik và  Kris Van Cleave và Associated Press.

[img]https://i.postimg.cc/FsQBmNHb/Irina-Ivanova.jpg[/img]

BY IRINA IVANOVA

Covers:  economics, economic justice, housing, real estate, work and labor law, consumer privacy, personal finance, climate change, energy, plastic

Thursday, January 12, 2023

 Sự Thất bi ca nền Hàng-Không Hoa-K

https://mail.google.com/mail/u/0/#inbox/FMfcgzGrbvKqpRmsMmrqgFHDrhNJrhXt

 

US Flight Fiasco: Sự Thất bại của nền Hàng-Không Hoa-Kỳ

FAA temporarily grounds all US flight departures amid nationwide system failure | FOX 5 DC

https://www.youtube.com/watch?v=FKgck8VwOcQ

Nhiều ngàn chuyến bay khắp nước Mỹ bị hoãn, hay hủy bỏ ngày hôm qua, 01/11/2023, sau khi Cơ-quan Quản-trị Hàng-không Hoa-kỳ (FAA) tạm thời giữ các chuyến bay không cho cất cánh vì hệ-thống báo động phi-công không hoạt-động. Toà Bạch-ốc lúc đầu nói sự hư hỏng hình như không phải bắt nguồn tự̀ tấn-công điện-toán, tuy vậy, bộ Giao-thông đang làm cuộc điều-tra.

 

Các phi-công coi Hệ-thống thông báo các phi vụ Notice to Air Missions system, or NOTAM trước khi bay để có những tin tức hữu dụng tức thì cho hoạt động của mình, đường băng đóng cửa, máy móc bị hư, và những vấn-đề an-toàn của đường bay hay  điạ-điểm tới.  Cơ-quan FAA lúc đầu tìm thấy một lỗi của hệ-thống cũ kỹ đêm hôm Thứ Ba buộc họ phải dùng đường dây điện-thoại dự-phòng, ít lâu sau cách này bị tràn ngập vì quá tải. Một lệnh giữ máy bay trên mặt đất được ban ra vào sáng Thứ Tư trong khi Cơ-quan FAA  cố tái lập hệ-thống. Các chuyến bay nội địa tuần tự được bắt đầu lúc 9 giờ sáng  của miền đông (Eastern Standard Time).

 

̣ chậm trễ và hủy bỏ các chuyến bay là điều mới nhất trong loạt những sự kiện mà các du-khách Mỹ phải đối mặt trong dịp lễ và những cơn bão mùa đông vừa qua.

Airlines cancel thousands of flights as massive winter storm sweeps U.S.

https://www.youtube.com/watch?v=m9oAh-Jo398

Phụ Lục:

NOTAM: Sẽ có bài về vấn-đề này.